بهطورکلی، رشتهی مهندسی معدن علمیست که به کشف و فرآوری مواد معدنی باارزش (از نظر اقتصادی) میپردازد.
مهندس معدن، وظیفهی هماهنگی و نظارت بر همهی فعالیتهای معدن در مورد حفر، استخراج و انتقال مواد معدنی از معدن را بر عهده دارد و همچنین مهندسان معدن در طراحی، توسعه و آزمایش ماشینها، تکنیکها و فرایندهای برداشت مواد و زمینشناسی تخصص دارند.
در این مقاله میخوانیم:
بازار کار و موقعیت شغلی رشتهی مهندسی معدن
بعد از فارغالتحصیلی میتوانید تحت عناوین مدیر معدن در وزارت صنعت، معدن و تجارت، مسئول فنی معادن، مهندس مشاور در امور صنایع معدنی و معدنکاری، طراح معادن روباز و زیرزمینی و طراح باطلهبرداری، طراح روشهای اکتشافی و پهنهبندیهای اکتشافی، و یا در سازمان زمینشناسی و اکتشافات معدنی، شرکتهای مهندسین مشاور در زمینهی تونل و فضاهای زیرزمینی و طراحی سیستمهای حفاری در وزارت معادن و فلزات، وزارت نفت، وزارت نیرو، وزارت راه و ترابری، شرکت مترو، آزمایشگاهها و مراکز طراحی معدن و سازمان انرژی اتمی مشغول به کار شوید.
دروس مرتبط با دبیرستان
در دبیرستان درس فیزیک، ریاضی، جغرافیا و انسان و محیطزیست به این رشته مربوط هستند.
چارت درسی دانشگاهی
چارت درسی دانشگاهها معمولاً مشترک است. بااینحال، ممکن است در بعضی واحدهای دانشگاهی تفاوت جزئی وجود داشته باشد.
حال این تفاوت میتواند فقط در اسم، و محتوای درس یکسان باشد. چارت درسی رشته مهندسی معدن که برایتان آوردیم، برگرفته از چارت درسی این رشته در دانشگاه صنعتی اصفهان و به شرح زیر است:
| ریاضی عمومی 1 و 2 | آزمایشگاه فیزیک 1 و 2 | مقاومت مصالح 1 و 2 | نقشهکشی صنعتی | زمینشناسی اقتصادی | مبانی برنامهسازی کامپیوتر | نگهداری در معادن | تهویه در معادن |
| فیزیک 1 و 2 | آشنایی با مهندسی معدن و صنایع معدنی | زمینشناسی ساختمانی | احتمال و آمار مهندسی | مکانیک سنگ | کارگاه مبانی برنامهسازی کامپیوتر | ترابری در معادن | خدمات فنی در معادن |
| معادلات دیفرانسیل | کارگاه عمومی | سنگشناسی | مکانیک سیالات عمومی | آزمایشگاه مکانیک سنگ | آزمایشگاه مبانی کانیآرایی | ارزیابی ذخایر معدنی | روشهای استخراج زیرزمینی |
| شیمی عمومی مهندسی | کانیشناسی | آزمایشگاه سنگشناسی | مبانی کانهآرایی | ژئوشیمی اکتشافی | هیدروژئولوژی و آبکشی | دورسنجی و GIS | زمین آمار |
| زمینشناسی عمومی | آزمایشگاه کانیشناسی | نقشه¬برداری عمومی و معدنی | ژئوتکنیک | برداشت زمین | مهندسی حفاری | عملیات ژئوفیزیک | کارآموزی |
| استاتیک | آزمایشگاه شیمی | عملیات نقشهبرداری عمومی و معدنی | کارتوگرافی و فوتوژئولوژی | ژئوفیزیک اکتشافی | مهندسی انفجار | معدنکاری سطحی | |
| اصول طراحی معادن | استخراج و فرآوری سنگهای ساختمانی و تزئینی | اقتصاد معدن | حفر چاه و تونل | پروژهی استخراجی | فلوتاسیون | آزمایشگاه فلوتاسیون |
مدت تحصیل
مدت زمان تحصیل در این رشته 4 سال، معادل 8 ترم درسی است.
نقاط قوت رشتهی مهندسی معدن
با توجه به معادن و ذخایر زیادی که در ایران وجود دارد، این رشته بازار کار تقریباً زیادی دارد.
نقاط ضعف رشتهی مهندسی معدن
این رشته از نظر آرامش و امنیت روانی، سطح نسبتاً پایین و محیط کاری سختی دارد. همچنین ورود به بازار کار در این رشته سخت و رقابتی است.
ادامه تحصیل
این رشته را میتوانید تا مقاطع کارشناسیارشد و دکتری، در رشتههای مرتبط به این رشته، ادامه دهید.
گرایشهای رشتهی مهندسی معدن در کارشناسیارشد و دکتری
براساس دفترچهی انتخابرشتهی سال 1402، رشتهی مهندسی معدن شامل 8 گرایش در کارشناسیارشد میشود که عبارتاند از:
اکتشاف مواد معدنی، استخراج مواد معدنی، فرآوری مواد معدنی، مکانیک سنگ، تونل و فضاهای زیرزمینی، معدن و محیطزیست، اقتصاد و مدیریت معدنی، ژئومکانیک نفت.
و شامل 4 گرایش در دکتری که عبارتاند از: اکتشاف مواد معدنی، استخراج مواد معدنی، فرآوری مواد معدنی، مکانیک سنگ.
تواناییهای لازم برای رشتهی مهندسی معدن
مانند هر رشتهی مهندسی دیگری، این رشته نیز به فیزیک و ریاضی قوی نیاز دارد و بعد از آن آشنابودن با مجموعه نرمافزارهای آفیس و نرمافزارِ اتوکد از الزامات این رشته است.
همچنین این رشته به روحیهی انجام کار تیمی و خلاقیت برای کاهش استفاده از مواد، منابع، زمان یا نیروی کار برای رسیدن به هدف نیاز دارد.
وضعیت اپلای با رشته مهندسی معدن
امکان بورسیه در این رشته متوسط رو به بالاست، اما در قدم اول آشنابودن با زبان کشور مورد نظر و زبان انگلیسی قوی مهم است.
تیپهای شخصیتی مناسب برای رشته مهندسی معدن
طبق آزمون MBTI و شخصیت شناسی آزمون MBTI، این چند شخصیت مناسب این رشته هستند:
ISTJ (بازپرس):
از جمله ویژگیهای ISTJها: درونگرا، حسی، فکری، داوریکننده، وظیفهشناس، مسئولیتپذیر، عملگرا، قاطع، مصمم و متمرکز است.
ISTP (صنعتگر):
از جمله ویژگیهای ISTPها: درونگرا، حسی، فکری، ملاحظهکننده، تحلیلگر، منطقی، حلال مشکلات، نتیجهگرا، هدایتگر، فنی و ماهر است.
ISFP (هنرمند):
از جمله ویژگیهای ISFPها: درونگرا، حسی، احساسی، ملاحظهکننده، خلاق، نوآور، سازگار، صبور و آرام است.
برای آزمون رایگان MBTI کلیک کنید.
چالشهای این رشته از زبان دانشجویان
- محیط کاری این رشته خیلی سخت است.
- در طول تحصیل باید به بعضی از معادن سر میزدیم که این برای من سخت بود.
حرف آخر
این رشته شرایط و محیط کاری سختی، بهخصوص برای خانمها، دارد (البته این شرایط برای بعضی آقایان هم سخت است)؛ بهطورکلی، به روحیه و شخصیت خودتان بستگی دارد.
اگر به این رشته واقعاً علاقه دارید، وارد آن شوید، اما اگر هدفتان فقط رفتن به دانشگاه سراسری یا نرفتن سربازی است، این رشته را انتخاب نکنید.
چهار سال از بهترین سالهای زندگیتان را هدر ندهید، به جای آن میتوانید یک حرفهی خوب را یاد بگیرید و وارد بازار کار آن شوید.
پس موقع انتخابرشته فقط به لحظهی حال فکر نکنید، به چهار سال بعد آن فکر کنید که میخواهید چه کنید.
